به گزارش وبسایت ساختمان آموز
عبدالرضا گلپایگانی معاون وزیر راه و شهرسازی در اظهار نظر خود بر این نکته تأکید کرد که سیاستهای تمرکززدایی بدون پشتوانه فرهنگی و اجتماعی به نتیجه نخواهد رسید. وی با اشاره به مسئله تمرکز در تهران گفت که ریشههای سیاسی و اقتصادی آن مستحکم و اثرگذار است، اما ابعاد اجتماعی و فرهنگی نیز در تقویت این تمرکز نقش فزاینده ای ایفا میکند.
گلپایگانی افزود که زندگی در تهران به یک «شأنیت ویژه» تبدیل شده و تا زمانی که این نگاه اصلاح نشود، صرفاً با وضع قوانین و محدودیتها نمیتوان مانع گسترش تمرکز شد. وی تصریح کرد که تعیین ضوابط بهتنهایی مانع تخلف نمیشود و در موضوع تمرکز نیز رویکردهای صرفاً محدودکننده کارآمد نخواهد بود.
عبدالرضا گلپایگانی با اشاره به تجربه محدودیت شعاع ۱۲۰ کیلومتری برای استقرار فعالیتها در اطراف تهران، اظهار داشت که این سیاست به اهداف موردنظر دست نیافت، زیرا همزمان به الزامات اجتماعی و اقتصادی آن توجه کافی نشد. وی خاطرنشان کرد که رشد صنایع یکی از ارکان توسعه است و تمرکز حدود ۴۰ درصد صنایع کشور در تهران، واقعیتی است که حذف یا محرومسازی آن بدون فراهم کردن بستر جایگزین، تبعات اجتماعی بهویژه برای طبقه متوسط به همراه خواهد داشت.
گلپایگانی در ادامه اظهار داشت که مسئله تمرکز صرفاً در مقیاس مجموعه شهری تهران و البرز قابل حل نیست. وی با بیان اینکه ما با یک مسئله ملی مواجه هستیم، خاطرنشان کرد که باید در مقیاس ملی به آن بپردازیم. تا زمانی که کانونهای دارای ظرفیت رشد اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی در سایر نقاط کشور تقویت نشوند، نمیتوان انتظار داشت روند تمرکز در تهران متوقف شود.
وی با انتقاد از برخی سازوکارهای توزیع رانت در پایتخت گفت که بخشی از تمرکز موجود ناشی از توزیع رانتهای اقتصادی و سیاسی است. در برخی طرحهای توسعه شهری، امتیازاتی ایجاد شده که سود آن عمدتاً به مالکان زمین در تهران رسیده و این مزیت در سایر نقاط کشور وجود ندارد. طبیعی است که در چنین شرایطی، تهران همچنان مقصد اصلی سرمایه و جمعیت باقی بماند.
گلپایگانی تأکید کرد که راهکار اساسی، تقویت قطبها و شهرهای دارای ظرفیت در مقیاس ملی است تا به رقیب و پشتیبان تهران تبدیل شوند. اگر این ظرفیتها بالفعل شوند، بخشی از جمعیت و سرمایه بهصورت طبیعی به سمت این مراکز هدایت خواهد شد و نیازی به سیاستهای صرفاً ممنوعیتی نخواهد بود.
در پایان، گلپایگانی با اشاره به ضرورت اصلاح رویکردها در اسناد توسعه شهری اظهار داشت که باید بر «ساماندهی و ارتقای کیفیت زیست در تهران» تمرکز کنیم. ایجاد اجماع اجتماعی در این زمینه مستلزم آن است که مردم احساس کنند هدف، قابلزیستتر کردن شهر و توزیع عادلانه فرصتهاست، نه صرفاً اعمال محدودیت. تنها در این صورت میتوان به تحقق سیاستهای تمرکززدایی و توسعه متوازن امیدوار بود.
منبع: باشگاه خبرنگاران جوان
